Traktat Wersalski

 

Konferencja pokojowa rozpoczęła się 18 stycznia 1919 r. Brało w niej udział 27 zwycięskich państw.  Polskę reprezentowali Premier Ignacy Paderewski i Roman Dmowski prezes Komitetu Narodowego Polski.  Przedstawiono polskie żądania.  Traktat pokojowy, kończący I Wojnę Światową podpisany 28 czerwca 1919 r. przez Niemcy, mocarstwa Ententy, państwa sprzymierzone i stowarzyszone. Został ratyfikowany 10 stycznia 1920 r. w Paryżu i z tą datą wszedł w życie.  Rokowania te doprowadziły do uznania Polski z Wielkopolską i Pomorzem Gdańskim, nakazania referendum na Warmii, Mazurach i Górnym Śląsku oraz ustanowienia Wolnego Miasta Gdańska.  Traktat ustalił wiele granic międzypaństwowych w Europie oraz wprowadził nowy ład polityczny.

 

Ignacy Paderewski (1860 – 1941)

 

„Każdy człowiek powinien zdawać sobie sprawę z faktu, że dobre i trwałe wyniki osiągnąć można jedynie drogą krótkich, lecz ciągłych, codziennych wysiłków. Jednorazowy wysiłek jest kompletnie jałowy.  Prawdziwą umiejętność zarówno w nauce i w sztuce, jak i w każdych innych zajęciach, zdobyć można tylko codzienną pracą i codziennym wysiłkiem. I to jest bezwzględnie pewne.”

 

 

Ignacy Paderewski cieszył się już wcześniej, ogromnym uznaniem na świecie, jako kompozytor i pianista – wirtuoz.  Był również filantropem, oddał znaczną część swojego majątku na polskie cele dobroczynne.  W czasie I Wojny Światowej objeżdżał Stany Zjednoczone Ameryki koncertując na rzecz pomocy Polsce.  Wspólnie z Henrykiem Sienkiewiczem organizował Komitet Pomocy Polskim Ofiarom Wojny w Vevey oraz Polski Komitet Ratunkowy w Londynie.  To znajomość Paderewskiego z Prezydentem Stanów Zjednoczonych Wilsonem przyczyniła się do umieszczenia przez niego w swej deklaracji, jako 13 ty punkt, odbudowę państwa polskiego ze swobodnym dostępem do morza.  W 1919 r. został premierem rządu.  Wygłoszenie z balkonu hotelowego w Poznaniu przemówienia stało się hasłem do wybuchu Powstania Wielkopolskiego.  Wspólnie z Romanem Dmowskim reprezentował Polskę na kongresie pokojowym w Wersalu i był w imieniu Polski sygnatariuszem Traktatu Wersalskiego.

 

 

 

Marszałek Józef Piłsudski (1867 – 1935)

 

„Być zwyciężonym i nie ulec to zwycięstwo, zwyciężyć i spocząć na laurach to klęska. Kto chce, ten może, kto chce, ten zwycięża, byle chcenie nie było kaprysem lub bez mocy.

„Chcemy Polski niepodległej, abyśmy tam mogli urządzić życie lepsze i sprawiedliwsze dla wszystkich.”

„Naród, który traci pamięć przestaje być Narodem – staje się jedynie zbiorem ludzi, czasowo zajmujących dane terytorium.”

 

Józef Piłsudski zaczął działać na rzecz niepodległości w tajnych organizacjach jako młody człowiek  i był zesłany na Sybir.  Wstąpił do Polskiej Partii Socjalistycznej (PPS) i w 1905 r. organizował grupy bojowe PPS.  W 1908 r. współtworzył organizację niepodległościowo-wojskową „Strzelec”, która przerodziła się później po wybuchu I Wojny Światowej w Legiony, zaczątek wojska polskiego.  6 Sierpnia 1914 r. Pierwsza Kompania Kadrowa Legionów wyruszyła z Krakowa do zaboru rosyjskiego.  W 1917 r.  Niemcy, w ramach kryzysu przysięgowego, aresztowali Józefa Piłsudskiego i Kazimierza Sosnkowskiego.  Osadzono ich w więzieniu w Magdeburgu.  Po upadku Niemców zostali zwolnieni z więzienia i Piłsudski został wybrany przez Radę Regencyjną na Naczelnika odrodzonego państwa, a następnie został Naczelnym Wodzem i marszałkiem Polski.  W 1920 r. wojsko polskie odniosło wspaniałe zwycięstwo nad armia bolszewicką wbrew ogromnej przewadze wroga w bitwie zwanej „Cudem nad Wisłą”.  Piłsudski zaplanował i przeprowadził innowacyjny manewr nad rzeką Wieprz, który ocalił nie tylko Polskę ale także Europę przed bolszewikami.

 

Podczas I Wojny Światowej reprezentował orientację proaustriacką i względna autonomia krajów wchodzących w skład Austro-Węgier.

 

 

Roman Dmowski (1864 – 1939)

 

„Jesteśmy różni, pochodzimy z różnych stron Polski, mamy różne zainteresowania, ale łączy nas jeden cel. Cel ten to Ojczyna, dla której chcemy żyć i pracować.”

„Ojczyzna to przede wszystkim naród, a potem państwo: bez narodu nie ma państwa.”

„Prawdziwy patriotyzm nie może mieć na względzie interesów jednej klasy, ale dobro całego narodu.”

 

Roman Dmowski założył tajną organizację uczniowską pod nazwą Strażnica, której głównym zadaniem był opór przed rusyfikacją, później został członkiem Związku Młodzieży Polskiej (Zet), tajnej organizacji studenckiej działającej w trzech zaborach.  Działał w Lidze Polskiej, później w założonej przez siebie Lidze Narodowej.  Był współtwórcą ruchu narodowego i pisarzem politycznym wydając w 1903 r. książkę Myśli Nowoczesnego Polaka.  Był przeciwnikiem kierunku socjalistycznego, a także poczynań rewolucyjnych Józefa Piłsudskiego.  W 1907 został posłem Rosyjskiej Dumy (izby parlamentarnej), lecz złożył mandat w 1909.  Wybuch wojny zastał go za granicą, gdzie prowadził działalność dyplomatyczną na rzecz niepodległości i przyczynił się do zgody na utworzenie we Francji armii polskiej.  Powołał Komitet Narodowy Polski uznany przez Ententę, za reprezentację narodu polskiego.  Wraz z Ignacym Paderewskim, reprezentował Polskę na kongresie pokojowym w Wersalu i podpisał w imieniu Polski Traktat Wersalski, którego skutkiem było odrodzenie Polski i jej powrót na mapy świata, jako niepodległe państwo.  Podczas wojny polsko-bolszewickiej był członkiem Rady Obrony Państwa.

 

Podczas I Wojny Światowej reprezentował orientację prorosyjską uważając, że największym wrogiem są Niemcy.

 

 

 

Wrócić na stronę Drogi do Niepodległości