Walka trwa

 

Koniec II Wojny światowej nie przyniósł Polsce upragnionej wolności i niepodległości. Armia Czerwona przejmowała władzę na terenach polskich w miarę cofania się Niemców i w Polsce zainstalowała ustrój komunistyczny.  O rządach komunistów w Polsce Ludowej, czytaj tu. Nowe granice Polski ustalone w Jałcie przez przywódców Związku Sowieckiego, Stanów Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii spowodowały, że wielkie rzesze Polaków, których losy wojenne rozrzuciły po świecie nie miały dokąd wracać. Niektórzy postanowili pomimo wszystko wrócić do Kraju ale wielu się zdecydowało kontynuować walkę na emigracji. I tu i tam znaleźli się harcerki i harcerze, którzy podjęli dalszą pracę harcerską w jakże jednak różnych warunkach politycznych, gospodarczych i społecznych. Harcerstwo w krajach zachodniej demokracji, choć na obcej ziemi, rozwijało się swobodnie; harcerstwo w Polsce przechodziło różne koleje losu, walcząc o prawo do istnienia i do wychowywania młodzieży w duchu ideałów harcerskich. O Harcerstwie w PRL, czytaj tu. Aby docenić ich wysiłek i zrozumieć trudności, z którymi się borykali trzeba wiedzieć, że rządy w Polsce Ludowej, zagwarantowane przez wojska sowieckie, opierały się na tajnej policji, cenzurze i centralnym rozdzielnictwie stanowisk i dóbr. O mechanizmach władzy komunistycznej, czytaj tu.

 

 

Harcerstwo w Niemczech

Po kapitulacji Niemiec hitlerowskich i przejęciu terenów niemieckich przez aliantów nastąpił okres masowego przemieszczania ludności, który trwał od roku 1945 do 1950. Już w kilka dni po wyzwoleniu obozu śmierci w Bergen-Belsen harcerki rozpoczęły zbiórki na terenie obozu i stworzyły w przejściowym okresie drużynę „Dęby”. Pomimo ogromnie trudnych warunków, instruktorzy harcerscy zbierali rozproszonych i podejmowali pracę z młodzieżą w miejscach swego wyzwolenia, współpracując z władzami wojskowymi, Czerwonym Krzyżem i UNRRA (agencją Narodów Zjednoczonych do pomocy uchodźcom). Fizyczne i psychiczne wyniszczenie pracą przymusową czy niewolą, wyobcowanie, zatracony kontakt z rodziną i domem, a nadto gorycz spowodowana narzuceniem Polsce sowieckiego ustroju stanowiła wielkie wyzwanie dla harcerstwa. W lipcu 1945, w Domu Harcerskim w Maczkowie, utworzono Komendę Główną ZHP w Niemczech z hm Ireną Mydlarzową i hm Kazimierzem Burmajstrem na czele. Teren Niemiec podzielono na dwa okręgi – północny w brytyjskiej strefie okupacyjnej i południowy we francuskiej i amerykańskiej strefie. W końcu 1945 r. ogólny stan ZHP w Niemczech dochodził do 25,000 osób zorganizowanych w 100 hufcach i 800 jednostkach kierowanych przez 120 instruktorów. W 1946 r rozpoczęła się repatriacja ludności polskiej z Niemiec. Część osób wróciła do Polski a część wyjechała do Anglii lub do Kanady, USA i Australii. Po roku 1951 została tylko garstka ludzi i harcerstwo nie miało dalszych  warunków rozwoju.

 

Zjazd w Enghien

Ustalenia polityczne z Jałty i Teheranu zawiodły oczekiwania Polaków, że będą mogli wrócić do wolnej Ojczyzny. Wielu postanowiło kontynuować walkę na emigracji. Harcerstwo również stanęło wobec tej rzeczywistości. Pierwsze powojenne zebranie Naczelnej Rady Harcerskiej poza Polską odbyło sie w Enghien pod Paryżem na przełomie stycznia i lutego 1946 r. Uchwalono, że ZHP będzie  kontynuował pracę harcerską na emigracji i, zgodnie ze swą tradycją ideową, trwał w walce o wolną i niepodległą Polskę. Ustalono prawne zasady działalności ZHP poza granicami Kraju  na podstawie statutu z 1936 r. Określono zadania ZHP na obczyźnie. Powołano do życia Organizację Starszego Harcerstwa równoległą z Organizacjami Harcerek i Harcerzy. Przestał istnieć Naczelny Komitet na czas wojny. Wybrano nową NRH, z której wyłoniło się Naczelnictwo ZHP z siedzibą w Londynie. Przewodniczącym został ostatni przedwojenny Przewodniczący, Michał Grażyński. W skład Naczelnictwa weszła również Olga Małkowska.

 

Starszoharcerskie "Polesie"

Harcerstwo na emigracji zrzeszało bardzo wiele osób dorosłych, które pragnęły pozostać członkami harcerstwa nie będąc jednak instruktorami. Zjazd w Enghien postanowił stworzyć odrębną Organizację Starszego Harcerstwa w ramach ZHP, uznając że członkowie kręgów starszoharcerskich, wychowani w duchu ideałów harcerskich, mają ważną rolę do spełnienia wnosząc te ideały do szerokich warstw życia społeczngo – w miejscu nauki, pracy i rozrywki. Pierwszym Kierownikiem został Kazimierz Sabbat, twórca przedwojennego Zrzeszenia Akademickich Kręgów Starszoharcerskich, tak zwanej „Kuźnicy Harcerskiej”, która miała za zadanie przygotowanie starszej młodzieży do obywatelskiej służby Krajowi.  W 1946 r nad jeziorem Como we Włoszech odbył się pierwszy Zjazd Starszoharcerski z udziałem harcerek i harcerzy ze Wschodu, Zachodu i z Powstania Warszawskiego. Główna Kwatera St Harcerstwa organizowała kursy szkoleniowe i wyprawy żeglarskie – morskie oraz śródlądowe. Te ostatnie pod nazwą "Polesie" odbywały się na Norfolk Broads we wschodniej Anglii w latach 1951-1990. Kręgi starszoharcerskie działały również od 1949 r. w Szwecji, Holandii, Hiszpanii,  Danii i Australii, od 1950 roku w Argentynie, USA i Kanadzie, a w 1952 r. we Francji. Wszędzie pracowały wspólnie na rzecz szerzenia wiedzy o Polsce, zdobywania poparcia dla sprawy Polski i ochrony dobrego imienia Polaków. Z biegiem lat zmniejszyła się liczba kręgów.

 

Okres stalinizmu w Polsce

Po zakończeniu działań wojennych w Polsce, harcerstwo wyszło z ukrycia i żywiołowo zaczęło się odradzać. Ale władze komunistyczne nie chciały, aby istniały jakiekolwiek organizacje społeczne poza ich kontrolą i ustanowiły własną Tymczasową Naczelną Radę Harcerską. W 1947 r. grupa instruktorów z Szarych Szeregów starała się jeszcze ratować autentyczne harcerstwo – za cenę opuszczenia służby Bogu, ale zachowując przynajmniej częściowo zasady wychowawcze. Niestety, nawet i to nie pomogło gdyż w miarę postępującej stalinizacji Kraju, ZHP stał się organizacją masową wzorowaną na sowieckich „Pionierach”. Zmieniono nazwę na „Organizację Harcerstwa” (OH). Dla dzieci ze szkół podstawowych organizowano zajęcia „harcerskie” a młodzież starszą kierowano do organizacji ZMP, która była szkołą komunizmu. Przedwojenni i wojenni instruktorzy, m.in Aleksander Kamiński, zostali usunięci albo sami odeszli. Niektórzy zostali aresztowani i skazani na podstawie zmyślonych zarzutów.

 

 

Zjazd Łódzki

W grudniu 1956 r., na fali destalinizacji, zwanej „odwilżą”, Aleksander Kamiński i grupa dawnych instruktorów ponownie podjęli próbę przywrócenia harcerstwa opartego na wypróbowanych ideałach, symbolach i tradycji. Po rozmowie z Ministrem Władysławem Bieńkowskim, zgodzili się pojechać do Łodzi, gdzie obradował Zjazd OH. Chcieli przekonać obradujących, że Polska Ludowa potrzebuje ludzi prawych, pracowitych i sprawnych. Mówili, że harcerstwo może pomóc wychować takich ludzi, ale tylko na podstawie wypróbowanych metod i zachowując pewien zakres autonomii organizacyjnej, szczególnie w dziedzinie kształcenia instruktorów. Ostatecznie zawarto kolejny kompromis. Przywrócono nazwę i symbole harcerskie, ale nie przywrócono przedwojennego tekstu Przyrzeczenia. Nie powrócono nawet do tekstu Przyrzecznia z 1947 r., z którego opuszczono służbę Bogu. Kamiński i garstka dawnych instruktorów ponownie weszli do władz ZHP. Ale już po kilku miesiącach, stało się jasne, że władze komunistyczne tak, jak poprzednio, nie miały zamiaru pozwolić na rozwój autentycznej pracy harcerskiej z systemem zastępowym, wychowaniem przez przykład i pracą nad sobą. Nie zaprzestały indoktrynacji politycznej. W 1958 r. Kamiński zrezygnował z dalszej próby współpracy z oficjalnym krajowym ZHP. Niemniej jednak, grupa instruktorów wykształcona w tym krótkim czasie przez dawnych instruktorów prowadziła tu i ówdzie drużyny, stosując metody oparte na tradycyjnych wzorach i przedwojenne Przyrzeczenie tam, gdzie było to możliwe i w miarę bezpieczne.

 

Gdzie są polscy skauci?

Względy polityczne spowodowały, że przez 45 lat harcerstwo polskie, choć było członkiem założycielem światowych organizacji skautek i skautów, było wykluczone z międzynarodowego grona skautowego. W 1949 r. komunistyczne władze krajowego ZHP oskarżyły światowe organizacje skautowe o to, że służą „imperialnym i kapitalistycznym siłom” i wyrzekły się członkowstwa. Przedstawiciele ZHP działającego na emigracji argumentowali, że ZHP kontynuuje prawdziwą pracę harcerską poza Krajem, ponieważ harcerstwo w Kraju nie może realizować skautowej służby Bogu, Ojczyźnie i bliźnim. Jednakże, organizacje światowe odmówiły uznania ZHP działającego poza Krajem powołując się na zasadę, że każdy kraj może reprezentować tylko jedna organizacja skautowa i ta organizacja musi działać na terenie danego kraju. Przez wiele lat Naczelnictwo ZHP poza granicami Kraju korzystało z każdej okazji, aby przypominać o swoim istnieniu i o losie harcerstwa w Polsce. Na przykład, kiedy Polaków nie dopuszczono do udziału w Jamboree Pokoju w Moisson (Francja) – nasi harcerze rozbili obóz za bramą i co dzień wysyłali na teren Zlotu jednego harcerza, który chodził i pytał się „Gdzie są polscy skauci?” Wywołało to spore zamieszanie bo wszyscy zastanawiali się gdzie też obozują Polacy. Naczelnictwa ZHP wystosowało odezwę do skautów wszystkich narodów. Póki w Anglii mieszkała Olga Małkowska, to była otaczana przyjaźnią i sympatią osobistą ze strony indywidualnych angielskich skautek i od czasu do czasu harcerki polskie były zapraszane na imprezy w sposób nieformalny. W 1952 r. harcerki polskie zostały zaproszone do udziału w pierwszym po II Wojnie Światowej międzynarodowym zlocie skautek w Beaconsfield (Anglia) – ale nie jako delegacja narodowa tylko przydzielone do różnych podobozów. W 1957 r. po październikowj „odwilży” i destalinizacji, kiedy były nadzieje na demokratyzację w Polsce i koniec zimnej wojny między Wschodem i Zachodem, reprezentacje ZHP działającego poza granicami Kraju została dopuszczona do oficjalnego  udziału (z biało-czerwoną flagą) w międzynarodowych zlotach skautek (w Windsor) i skautów (w Sutton Park) oraz na Światową Konferencję Skautów w Cambridge. Konferencja ta podjęła uchwałę w sprawie nawiązania w przyszłości stałych stosunków z organizacjami skautowymi na uchodźstwie.  Nasza reprezentacja wzięła jeszcze udział w Światowym Jamboree na Filipinach i Konferencji w Indiach w 1959 r.  Jednakże w 1961 r. Światowe Biuro Skautów zrezygnowało z wprowadzenia w życie tej uchwały, nie przychyliło się do odezwy ZHP i powróciło do sytuacji z przed 1957 r. Jedyni wierni przyjaciele, którzy nie przestali uznawać ZHP działającego poza Krajem, to Portugalczycy. Dwukrotnie nasza reprezentacja wzięła udział w ich zlotach – w Covilha w 1964 r. i w Portalegre w 1968 r. W Australii, Kanadzie, i USA, harcerstwo polskie współtworzyło braterstwo organizacji skautowych państw ujarzmionych – Estonii, Litwy, Łotwy, Węgier i Ukrainy. Dopiero po upadku ustroju komunistycznego ZHP w Polsce, jako największa liczebnie organizacja skautowa działające na terenie państwa polskiego, został ponownie przyjęty do światowych organizacji skautowych. Poza tymi organizacjami pozostaje obecnie ZHR.

 

Przejęcie sztandarów

Wielkim wydarzeniem był Pierwszy Światowy Zlot ZHP działającego poza granicami Kraju, który odbył się w Cassino we Włoszech w 1969 r. w 25-tą rocznicę bitwy pod Monte Cassino. Po raz pierwszy, Młodzież i starszyzna harcerska ze wszystkich krajów, w których działamy spotkała się, aby potwierdzić, że młode pokolenie Polaków urodzonych już poza Polską chce bronić Sprawy Polskiej tak, jak ich rodzice i dziadkowie, choć w innych warunkach i innymi metodami. Szczytowym momentem Zlotu był przemarsz jednostek wojskowych i harcerskich z klasztoru na cmentarz żołnierzy polskich poległych w bitwie o Monte Cassino i uroczyste przejęcie sztandarów z rąk kombatantów przez harcerzy i harcerki. Harcerstwo zaciągnęło wartę przy grobach podczas Mszy Świętej koncelebrowanej pod przewodnictwem Biskupa Władysława Rubina. Obecni byli również duchowni ewangeliccy i prawosławni. Na zakończenie odbył się Apel Poległych.  Więcej . . .

 

Porozumienie KIHAM

Demokratyczna odnowa rozpoczęła się w Polsce w sierpniu 1980 r. wraz z powstaniem „Solidarności”. Stworzyła również szansę dla harcerstwa. Już w październiku 1980 r., z inicjatywy grupy młodych instruktorów, powstał w Krakowie Krąg Instruktorów Harcerskich imienia Andrzeja Małkowskiego, znany pod skrótem KIHAM. Ci młodzi ludzie chcieli powrotu do prawdziwego harcerstwa, opartego na służbie Bogu, Polsce i bliźnim, wychowującego prawych ludzi zgodnie z ideałami zawartymi w Prawie Harcerskim. Tak, jak ich poprzednicy w 1956 r., instruktorzy harcerscy mieli nadzieję, że uda się krajowe ZHP zreformować od środka. Proponowali, aby ZHP mogło samodzielnie podejmować decyzje bez proszenia o zgodę partii komunistycznej; aby harcerze i harcerki mogli oficjalnie chodzić do kościoła w mundurze; i aby programy harcerskie były realizowane zgodnie z tradycyjną harcerską metodą wychowania  – a nie po to, aby mobilizować młodzież do udziału w masowych akcjach. W ciągu kilku miesięcy podobne kręgi instruktorskie powstały w wielu innych miastach i zawiązały Porozumienie KIHAM. „Małkowszczacy” między innymi sprawami szukali kompromisu, który pozwoliłby pozostać w krajowym ZHP młodym ludziom, którzy pojmowali wiarę w Boga jako integralną część ideału harcerskiego, chcieli, aby słowa Przyrzeczenia mówiły o służbie Bogu, i chcieli tę służbę otwarcie praktykować. Władze krajowego ZHP zaczęły ustępować pod presją społeczną ale jednocześnie hamowały głębszą odnowę i nie dopuściły do przywrócenia służby Bogu. Niektóre środowiska harcerskie zrezygnowały z próby reformy krajowego ZHP i powstały odrębne organizacje harcerskie, z których największą był Niezależny Ruch Harcerski. Stan wojenny położył kres dalszym reformom wewnątrz ZHP przynajmniej do czasu upadku totalitarnego systemu komunistycznego. Porozumienie KIHAM zostało rozwiązane ale duch odnowy przetrwał.

 

Biała służba

Spontaniczny udział umundurowanej młodzieży harcerskiej w pogrzebie Prymasa Stefana Wyszyńskiego 31 maja 1981 r. stworzył precedens, którego stan wojenny nie mógł przekreślić.  Oddolne dążenia zamanifestowały się publicznie w trakcie drugiej pielgrzymki Papieża Jana Pawła II do Ojczyzny, w czerwcu 1983 r.  W porozumieniu z duszpasterstwem harcerskim przy Episkopacie polskim zorganizowano "Białą Służbę", która miała zadanie pilnowania porządku, świadczenia pierwszej pomocy i udzielania informacji pielgrzymom. Harcerki i harcerze, którzy zjechali się z różnych stron Kraju, występowali w mundurach i podróżowali za Papieżem z Warszawy do Częstochowy, stamtąd do Katowic, a na koniec do Krakowa. Nocowali kątem na plebaniach albo obozowali pod gołym niebiem. Przez tydzień służyli ludziom, wykazywali cechy i sprawności, które tyle razy ćwiczyli na zbiórkach, biwakach i obozach: spostrzegawczość, organizacja, wytrwałość, musztra, ratownictwo, terenoznawstwo, dalekie marsze...  Na Jasnej Górze 18 czerwca harcerze i harcerki z Białej Służby, wręczyli Papieżowi dar: rogatywkę i tablicę pamiątkową z wyrytym tekstem prawdziwego Prawa i Przyrzeczenia – tego samego, które przetrwało przez te wszystkie lata na Emigracji – w imieniu tych, którzy pozostali wierni temu Prawu. Harcerstwo wzięło również udział w Apelu Jasnogórskim, podczas którego Papież mówił na temat znaczenia słowa "Czuwam". Dla nas w harcerstwie była to prawdziwa gawęda.

 Nasze Zloty

 

 

 

Więcej o zlotach . . .

 

Chorągiew Harcerek w Argentynie

Harcerstwo polskie w Argentynie istniało  wśród emigracji zarobkowej jeszcze przed II Wojną Światową ale dopiero po zakończeniu wojny i przybyciu nowych wojennych emigrantów, władze harcerskie w Londynie zatwierdziły w 1951 r. Obszar Argentyna. Harcerki działały początkowo jako Referat w ramach Chorągwi Harcerzy.  Dopiero w 1966 r. powstała odrębna Chorągiew Harcerek. W latach 1968-69 odbyły się dwie wyprawy wysoko-górskie w Andy. Harcerze zdobyli nowe szczyty ale harcerstwo okryło się żałobą  gdyż jeden z uczestnikow wyprawy zginął tragicznie. Przez wiele lat, harcerstwo broniło się przed wcieleniem do argentyńskiej organizacji skautowej INSA i działało jako organizacja młodzieżowa przy Związku Polaków w Argentynie. Poprawa stosunków nastąpiła dopiero w 1983 r. Harcerki obecnie działają w trzech dzielnicach Buenos Aires: w Maciaszkowie, Burzaco i Ezpeleta-Quilmes  oraz w prowincji Cordoba.  Więcej . . .

 

 

Chorągiew Harcerek w Australii

Na przełomie 1949 i 1950 r. zaczęła się praca harcerska wród nowo przybyłych Polaków w Adelaidzie i w hostelach imigracyjnych w Melbourne. W 1952 powstały drużyny harcerek w Brisbane i Canberze. Olbrzymie rozproszenie utrudniało pracę. W latach 60-ych powstały nowe gromady zuchowe i drużyny, m.in w Sydney. Organizowano kolonie, obozy międzystanowe i kursy. W 1967 r. po raz pierwszy zjechały się instruktorki z całej Australii na konferencję. W 1970 r. rozpoczęła się praca harcerska na Tasmanii. Po raz pierwszy w 1967 r. delegatka Chorągwi przyjechała  na spotkanie Naczelnej Rady Harcerskiej w Londynie. W dwa lata później reprezentacja z Australii wzięła udział w I Zlocie w Cassino. Obecnie harcerki pracują w pięciu hufcach. Chorągwie Australijskie gościły na Fraser Island Światowy Złaz Wędrowniczy a ostatnio wędrownicy i wędrowniczki wzięli udział w Światowym Dniu Młodzieży w Sydney, któremu przewodniczył Benedykt XVI.  Więcej . . .

 

Chorągiew Harcerek w Europie

 

W niektórych krajach, n.p. w Belgii i Danii, jeszcze przed wojną działało harcerstwo polskie. W czasie wojny i bezpośrednio po zakończeniu II Wojny Światowej jednostki harcerskie istniały w wielu krajach Europy Zachodniej. W 1951 r. Naczelnictwo ZHP stworzyło Okręg ZHP w Belgii a w Austrii, Danii, Holandii, Hiszpanii, Szwecji i Niemczech – Samodzielne Ośrodki Harcerskie. Działalność harcerska stopniowo wygasła wskutek rozproszenia i malejącej liczby Polaków. Dopiero napływ nowej fali emigracji „solidarnościowej” w latach osiemdziesiątych stworzył warunki do odrodzenia pracy harcerskiej i powstały jednostki w Wiedniu, Kopenhadze, Hamburgu, Frankfurcie, Monachium, Sztokholmie i Goteborgu. W 1993 r. jednostki te weszły w skład nowo utworzonych Chorągwi Harcerzy i Harcerek w Europie. Organizowano obozy, kursy i kolonie. Młodzież brała udział w zlotach ZHP działającego poza granicami Kraju. Po kilku latach pracy, obie chorągwie przestały istnieć. Obecnie istnieją jednostki w Szwecji i w Niemczech.

 

Chorągiew Harcerek we Francji

Pierwsze drużyny harcerskie powstały samorzutnie wśród emigracji zarobkowej pracującej głównie w kopalniach węgla w północnej, środkowej i wschodniej Francji od 1919 r., a później także w rejonie Paryża. Utrzymywano żywy kontakt z harcerstwem w Kraju: instruktorki i instruktorzy z Polski przyjeżdżali do Francji i pomagali w prowadzeniu kursów. Reprezentacja ZHP we Francji wzięła udział w Jubileuszowym Zlocie ZHP w 1935 r. w Spale. W czasie II Wojny Światowej dorośli harcerze i harcerki brali udział w walce zbrojnej a praca harcerska pod okupacją niemiecką zeszła do podziemia. Odtworzone po wojnie harcerstwo początkowo rozwijało się prężnie. W 1950 r. zakupiono stanicę w Stella Plage (Pas-de-Calais) a w 1959 r. stanicę w Urbès (Alzacja). Odbywały się obozy, kursy i kolonie. Święta narodowe obchodzono uroczyście, n.p. w Lille 3-go maja harcerstwo defilowało ulicami miasta a z okazji Tysiąclecia Chrztu Polski zorganizowano wielkie widowisko historyczne. Reprezentacja z Francji wzięła udział w pierwszym Światowym Zlocie ZHP w 1969 r. w Cassino. Wraz z upadkiem przemysłu górniczego a zarazem wejściem w dorosłe życie pokolenia urodzonego już po wojnie, szeregi harcerskie zaczęły się kurczyć. Niemniej jednak, praca harcerska była kontynuowana w kilku ośrodkach i utrzymywał się kontakt z Naczelnictwem i z innymi chorągwiami przez udział w Walnych Zjazdach, konferencjach instruktorskich i światowych zlotach.  Więcej . . .  

Chorągiew Harcerek w Kanadzie

Od roku 1948 w Montrealu, Ottawie i Toronto samorzutnie powstawały jednostki, złożone z emigracji wojennej jak również ze "Starej Polonii". W 1952 r. przybyła do Kanady grupa instruktorów i instruktorek z różnych krajów i rozpoczęła się rozbudowa organizacji i pracy wychowawczej.  Pierwszy obóz harcerek i pierwsza kolonia odbyły się w prowincji Quebec w 1952 r. a we wrześniu tegoż roku powstała Komenda Chorągwi Harcerek. Obecnie Chorągiew obejmuje jednostki w prowincjach Ontario, Quebec, Brytyjskiej Kolumbii, Albercie i Manitobie.  Harcerki mają własną stanicę "Bucze" na "Kaszubach" w Ontario, gdzie odbywają się obozy, kolonie i zimowiska; oraz korzystają z ośrodków lub stanic w innych skupiskach polskich.  Okręg Kanadyjski zorganizował i gościł u siebie II Światowy Zlot ZHP działającego poza granicami Kraju na Kaszubach w 1976 r. i VI Światowy Zlot w Acton, Ontario w 2000 r. Wydaje od ponad 50-ciu lat pismo "Wici Harcerskie Kanady".  Więcej . . .  

 

Chorągiew Harcerek w Stanach Zjednoczonych

Po przybyciu uchodźców powojennych do Stanów Zjednoczonych a wraz a nimi i instruktorek z Niemiec i Anglii, jednostki harcerskie zaczęły powstawać równocześnie w stanach wschodnich i na wybrzeżu atlantyckim; w rejonie Detroit; i w rejonie Chicago. Pierwsza drużyna harcerek w Nowym Jorku powstała w 1949 r. a wkrótce po tym – drużyna wędrowniczek " Zarzewie". Chorągiew Harcerek w Stanach Zjednocznych powstała w kwietniu 1952 r.  Instruktorki tworzyły korespondencyjny zastęp wspólnie z instruktorkami z Kanady i dopiero w 1962 r. powstały osobne zastępy instruktorskie w miejscach zamieszkania. Na zachodnim wybrzeżu (Los Angeles i San Franciso) praca harcerska rozpoczęła się w 1958 r. Po dziesięcioletniej przerwie została wznowiona  w 1974 r.  W 1972 r. hm Jadwiga Langner opracowała metodę pracy harcerskiej dla „skrzatów” – dzieci w wieku poniżej siedmiu lat. Od 1960 r. ZHP w USA jest członkiem Kongresu Polonii Amerykańskiej. Okręg USA brał udział we wszystkich światowych zlotach ZHP i dwukrotnie organizował Światowy Zlot na swoim terenie: w 1988 r. w Rising Sun  i w 2006 r. w Whiteford (Maryland). Obecnie jednostki harcerskie istnieją w Kalifornii, Illinois (Chicago), Michigan (Detroit), Connecticut, Maryland, Massachusetts, New Jersey, Nowym Jorku, Arizona (Phoenix) i Washington State (Seattle). Wszystkie działają w Seattle, ramach korporacji Polish Scouting Organisation – ZHP, INC. Niektóre obwody mają własne ośrodki lub stanice. Od 1955 r. wychodził biuletyn Zarządu Okręgu „Czuj Duch” a od 1986 r. „Znicz”.  Więcej . . .

 

Chorągiew Harcerek w Wielkiej Brytanii

Początki pracy harcerskiej w Wielkiej Brytanii sięgają 1940 r. kiedy w Perth powstał Naczelny Komitet Harcerski na czas wojny i wśród stacjonujących w Szkocji żołnierzy polskich zaczęto tworzyć kręgi starszoharcerskie. W miarę napływu Polaków z różnych stron świata zaczęto również organizować kolonie dla dzieci i młodzieży. Już pod koniec 1942 roku w Londynie powstał zastęp instruktorek a w rok później Komenda Chorągwi Harcerek w Wielkiej Brytanii. Pierwsza drużyna harcerek "Wisła" zawiązała się na kolonii latem 1943 r. i początkowo była prowadzona drogą korespondencyjną ponieważ jej członkinie uczyły się w różnych szkołach brytyjskich. Następne drużyny powstawały w ośrodkach dla polskich rodzin wojskowych. Na początku lat pięćdziesiątych, rozpoczęła się emigracja do USA, do Kanady, i Australii i wiele instruktorek i instruktorów wyjechało, by tam kontynuować pracę harcerską.  W 1962 r. do hufca „Bałtyk” w Londynie dołączyły cztery nowe hufce obejmujące aktualne skupiska Polaków w Anglii: „Wawel” i „Mazowsze” w Midlandach; „Kaszuby” w północnej Anglii, i „Pomorze” w zachodniej Anglii., które trwają do dziś. Do 1968 r. Naczelnictwo ZHP pełniło równocześnie rolę Zarządu Okręgu Wielkobrytyjskiego. Harcerki i harcerze korzystają ze stanic harcerskich w St Briavels na pograniczu Anglii z Walią i w Fenton (Wschodnia Anglia) oraz z polskiego ośrodka w Penrhos (Północna Walia). W 1994 r. Wielka Brytania gościła V Światowy Zlot w Clumber Park.  Więcej . . . 

 

 

Wrócić na główną stronę gazetki "Sto Lat" - Numer 4